Banner

Radikal Forum

Yaşama dair her ne varsa...

Kooperatif Nedir? Kooperatif Türleri Nelerdir?

1
İhtiyaçlarını doğrudan doğruya edinerek aracıların kârından kurtulup daha ucuza maletmek için küçük sermaye sahiplerinin meydana getirdiği şirketlere kooperatif adı verilir. İşbirliği esasına dayanır. Kooperatif türleri, amaçlarına göre çeşitli şekillerde olurlar:
  • İhtihsal Kooperatifleri: Bu çeşit kooperatiflerde işçilerde teşebbüse sermaye koyarak katılır,kazançları eşit olarak pay edilir.
  • Kredi kooperatifleri: Üyelerin belli bir oranda para vermeleri ile kurulan bu kooperatifler, yine üyelerine, çeşitli ihtiyaçlarını karşılamak üzere, küçük oranda da olsa kredi yardımında bulunurlar. Bu krediler, piyasadaki nispetlerden daha düşük faizlerle yapılır. Bunlardan elde edilen kârlar, yine ortaklar arasında bölünür.
  • İstihlâk kooperatifleri: En eski kooperatif şekillerindendir. İstihlâki bir düzen içine almak esasına dayanır. Üyelerine daha çok yiyecek maddelerini, aracıları aradan çıkarmak suretiyle sağlanmış olur.
  • Tarım kooperatifleri: Tarım alanında büyük gelişmeler sağlarlar. Bunlar, ya tarım satış kooperatifleriya da tarım alım kooperatifleri şeklinde olur. Birinci şekilde tarım ürünlerinin bir arada piyasaya sürülmesi amacı güdülür. Böylece, hem mallar, müşterisini daha kolaylıkla bulmuş, hem de ürünlerinin daha iyi bir fiyatla satılması sağlanmış olur. İkinci şekilde, tarım için gerekli çeşitli âletlerin (traktör) ve lüzumlu maddelerin (gübre, tohum yem) satın alınmasını, bunların ortaklar arasında, kooperatifin malı olarak eşit şekilde kullanılmasını sağlamak için kurulmuş kooperatiflerdir.
  • Mesken kooperatifleri: Bir mesken yaptıracakların hisseleri ile meydana gelirler. Fakat, çoğu zaman bu hisseler toplamı, amaç için yeter olmadığından, kooperatif olarak büyük krediler sağlanır, ödemeler yine kooperatif olarak (tabii hisse sahiplerinin ödemeleri ile) kredi alınan yere yapılır. Böylece, küçük bir sermaye ile, kooperatif aracılığı ile bir kredi müessesine borçlanılarak, bir mesken yapılmak imkân sağlanmış olur.
Kooperatiflerin Amacı Nedir?

Kooperatifler, birlikten kuvvet doğar felsefesi ile kurulur. Kooperatifçiliğin özü, iştirakçilerin işbirliği ile ortak hedefin gerçekleştirilmesidir. Ülkemizde, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu ile faaliyetleri düzenlenir.

Kooperatiflerin ana amacı, yeterli derece maddi gücü olmayan gerçek kişilerin, gerçekleştirmek istedikleri mesleki veya ihtiyaca dayalı faaliyetlerini (örneğin konut inşa kooperatifleri) karşılıklı yardım ve dayanışma usulü ile hayata geçirmektir. Kooperatifler, tüzel kişi olmalarına rağmen şirketlerdeki gibi kar etme ve sermayeyi artırmak gibi amaçlar gütmezler.
Hiçbir şeye ihtiyacımız yok, yalnız bir şeye ihtiyacımız vardır; çalışkan olmak!

Mustafa Kemal Atatürk
Cevapla

“Ekonomi” sayfasına dön